ناوەڕۆک: ڕێبەر ئەحمەد، وەزیری ناوخۆی حکومەتی هەرێمی کوردستان، زنجیرەیەک گۆڕانکاریی ستراتیژی و ئەمنی لە پەیوەندییەکانی نێوان هەولێر و بەغدا و دۆسیەی وزە ئاشکرا کرد. خاڵی سەرەکی بریتییە لەوەی کە کۆمپانیا نێودەوڵەتییەکانی نەوت (IOCs) مەرجی گەڕانەوە و دەستپێکردنەوەی بەرهەمهێنانیان بەستووەتەوە بە دابینکردنی پاراستنی فیزیکی و جێگیرکردنی سیستەمی بەرگریی ئاسمانی و دژە درۆن لە دەوروبەری کێڵگە نەوتییەکان. حکومەتی فیدراڵی عێراق ڕەزامەندی نیشان داوە کە ڕێگە بەم کۆمپانیایانە بدات تەکنەلۆژیای بەرگری بۆ پاراستنی ژێرخانی وزە دابین بکەن، ئەمەش وەک وەڵامێک بۆ ئەو هێرشە درۆنی و مووشەکییانەی کە لە ماوەی ڕابردوودا کێڵگەکانی (وەک خۆرمۆر)یان کردووەتە ئامانج. لە لایەکی ترەوە، ڕێککەوتنی کۆتایی لەسەر جێبەجێکردنی سیستەمی "ئەسیکۆدا" (ASYCUDA) بۆ بەدیجیتاڵکردنی گومرگەکان کراوە، کە تیایدا داهاتی خاڵە سنوورییەکان بە ڕێژەی ٥٠٪ بۆ ٥٠٪ لە نێوان هەولێر و بەغدا دابەش دەکرێت. ئەم ڕێککەوتنە هەڵوەشاندنەوەی سەرجەم ئەو بازگە نایاساییانەش دەگرێتەوە کە لە نێوان شارەکانی عێراق و هەرێم بە ناوی باجەوە پارە لە بارە بازرگانییەکان وەردەگرن. لە ڕووی سیاسی و نێودەوڵەتییەوە، وەزیری ناوخۆ ئاماژەی بە گۆڕانی سروشتی پەیوەندییەکان کرد لەگەڵ ئەمریکا و ئەوروپا بۆ پەیوەندیی دووقۆڵی لە قۆناغی دوای کۆتاییهاتنی ئەرکی هاوپەیمانان. ئەم گۆڕانکارییانە کاریگەریی قووڵیان دەبێت لەسەر سەقامگیری ئابووری، زیادکردنی داهاتی گومرگی و گەڕانەوەی متمانەی وەبەرهێنەرانی بیانی بۆ کەرتی وزەی هەرێم.
پاشخان: کەرتی نەوتی هەرێمی کوردستان لە ئازاری ٢٠٢٣ەوە بەهۆی بڕیاری دادگای نێودەوڵەتی پاریس و ڕاگرتنی هەناردە تووشی پەککەوتن بووە. هاوکات، کێڵگە نەوتی و گازییەکان بوونەتە ئامانجی هێرشی گرووپە چەکدارەکان، ئەمەش کۆمپانیا بیانییەکانی ناچار کردووە داوای گەرەنتی ئەمنی توند بکەن. سیستەمی "ئەسیکۆدا" پڕۆژەیەکی نەتەوە یەکگرتووەکانە بۆ مۆدێرنکردنی گومرگ کە عێراق مێژوویەکی درێژی هەیە لە هەوڵدان بۆ جێبەجێکردنی. کێشەی "خاڵە گومرگییە ناوخۆییەکان"یش چەندین ساڵە وەک ئاستەنگ لەبەردەم بازرگانیی ناوخۆیی عێراق ماوەتەوە و هەمیشە وەک پێشێلکارییەکی دەستووری سەیر کراوە.
سەرچاوەکان: #Reber_Ahmed #KRG_Interior_Ministry #Iraq_Federal_Government #Oil_Security #ASYCUDA_System #Geopolitical_Report
