ناوەڕۆک (ڕێکخراو و فراوانکراو):
لە هەنگاوێکی ستراتیژی و گرنگدا بۆ کەرتی وزە و ئابووری، حکومەتەکانی عێراق و تورکیا لە شاری ئەنقەرە گەیشتنە ڕێککەوتنێکی نوێ و پرۆتۆکۆڵێکی کاتییان بۆ دەستپێکردنەوەی هەناردەی نەوتی هەرێمی کوردستان و عێراق واژۆ کرد. ئەم پرۆتۆکۆڵە وەک چارەسەرێکی کاتی (Interim Solution) کاردەکات بۆ پڕکردنەوەی ئەو بۆشاییە یاسایی و تەکنیکییەی کە ساڵانێکە هەناردەی نەوتی ڕاگرتووە، و بڕیارە بۆ ماوەی یەک ساڵ بەردەوام بێت تا ئەو کاتەی ڕێککەوتنێکی نوێی درێژخایەن جێگەی دەگرێتەوە.
لە ڕووی فیزیکییەوە، ڕێککەوتنەکە ڕێگە دەدات نەوتی کێڵگەکانی هەرێمی کوردستان و کێڵگەکانی کەرکووک لە ڕێگەی بۆریی نەوتی هەرێمەوە بەرەو بەندەری جەیهانی تورکی بڕوات و لەوێوە بۆ بازاڕەکانی جیهان هەناردە بکرێت. ئەم هەنگاوە کاریگەرییەکی گەورە و ڕاستەوخۆی دەبێت لەسەر زیادکردنی داهاتی گشتیی عێراق و هەرێم، کە دەبێتە هۆی کەمکردنەوەی کورتھێنانی بودجە و دابینکردنی شایستە داراییەکانی کۆمپانیا نەوتییەکان. لایەنە تێوەگلاوەکان بریتین لە وەزارەتی نەوتی عێراق، وەزارەتی وزەی تورکیا، و حکومەتی هەرێمی کوردستان وەک لایەنی بەرهەمهێنەر و خاوەن بۆری. ئەم پرۆتۆکۆڵە نەک تەنها کێشەی ئابووری چارەسەر دەکات، بەڵکو پەیوەندییە سیاسییەکانی نێوان هەولێر-بەغدا-ئەنقەرە دەباتە قۆناغێکی نوێی هاوکارییەوە.
پاشخان:
هەناردەی نەوتی هەرێمی کوردستان لە ٢٥ی ئازاری ٢٠٢٣وە بە بڕیارێکی دادگای نێوبژیوانی نێودەوڵەتی لە پاریس ڕاگیرابوو. پێشتر ڕێککەوتنێکی ١٥ ساڵە لەنێوان عێراق و تورکیا هەبوو بە ناوی (ITP) کە تایبەت بوو بە هەناردەی نەوت، بەڵام ئەم ڕێککەوتنە لە ٢٧ی تەموزی ٢٠٢٦ کۆتایی دێت. ئەم پرۆتۆکۆڵە نوێیەی ئەنقەرە وەک پردێک کاردەکات بۆ تێپەڕاندنی ئەو وادە یاساییە و ئامادەکاری بۆ قۆناغی داهاتووی هەناردە و بازاڕکردنی نەوت.
سەرچاوەکان: [#ئامانج_ڕەحیم #سکرتێری_ئەنجومەنی_وەزیران #فەرمی]